Kontakt
Teraz Czwartek, 1 października 2026
Znani z miasta

Helena Adelman — działaczka kobieca, społeczna i charytatywna

• Zofia Krawczyk • 3 min czytania

Helena Adelman

Helena Adelman (4 listopada 1870 w Krakowie – 9 grudnia 1932 w Myślenicach) była działaczką kobiecą i społeczną, aktywną przede wszystkim w Myślenicach. Zaangażowała się w tworzenie lokalnych instytucji kulturalnych i opiekuńczych, w tym pierwszej biblioteki w mieście oraz ochronki dla dzieci.

Dane osobowe
Imię i nazwiskoHelena Adelman
Data urodzenia4 listopada 1870
Miejsce urodzeniaKraków
Data śmierci9 grudnia 1932
Miejsce śmierciMyślenice
Zajęciedziałaczka kobieca, społeczna i charytatywna
Rodzinacórka Józefa Bielaka
Działalność
Inicjatywybiblioteka w Myślenicach, Ochronka dla Dzieci Katolickich
Pochówekgrobowiec Bielaków, Cmentarz Rakowicki (Kraków)

Helena Adelman pochodziła z krakowskiej rodziny prawniczej i otrzymała staranne wykształcenie domowe. Po zawarciu małżeństwa z Emilem Adelmanem przeniosła się do Myślenic, gdzie zapisała się działalnością społeczną i charytatywną.

Życiorys i wykształcenie

Urodziła się jako córka Józefa Bielaka, prawnika i właściciela pasażu handlowego przy Rynku Głównym w Krakowie. Kształcono ją w domu, otrzymując staranne wykształcenie, które przygotowało ją do pracy społecznej. W 1899 roku wzięła udział w I Wystawie Stowarzyszenia (Koła) Artystek Polskich w Krakowie.

Działalność w Myślenicach i praca na rzecz kobiet

Po przeprowadzce do Myślenic Adelman rozpoczęła działalność lokalną. We własnym domu przy ul. Reja uruchomiła pierwszą bibliotekę w mieście, korzystając ze swojego obszernego księgozbioru. W czasie I wojny światowej stała się główną organizatorką, a następnie przewodniczącą koła Ligi Kobiet Galicji i Śląska w Myślenicach; w 1916 roku koło liczyło ponad 200 członkiń. Zasiadała także w Zarządzie Naczelnym Ligi.

Opieka nad dziećmi i wsparcie finansowe

Od 1916 roku była główną fundatorką prowadzonej przez zakonnice Ochronki dla Dzieci Katolickich przy ul. Niepodległości 50, znanej jako Ochronka Adelmanowej lub „Adelmanówka”. Placówka początkowo zajmowała się głównie sierotami wojennymi. Do końca życia pełniła funkcję przewodniczącej Towarzystwa Ochronki, regularnie odwiedzając ochronkę i współfinansując jej utrzymanie.

Testament i pochówek

W testamencie przeznaczyła 150.000 zł (sto pięćdziesiąt tysięcy złotych) na rzecz Towarzystwa Ochronka w Myślenicach, by pokryć utrzymanie takiej liczby dzieci, na jaką wystarczy ten legat. Zapisała także 8.000 zł (osiem tysięcy złotych) na rzecz rzymskokatolickiego kościoła parafialnego w Myślenicach. Została pochowana w rodzinnym grobowcu Bielaków na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodziła się Helena Adelman?
Helena Adelman urodziła się 4 listopada 1870 roku w Krakowie.
Jakie inicjatywy założyła w Myślenicach?
We własnym domu przy ul. Reja założyła pierwszą bibliotekę w Myślenicach. Była też główną fundatorką Ochronki dla Dzieci Katolickich przy ul. Niepodległości 50.
Jaką rolę pełniła w Lidze Kobiet Galicji i Śląska?
Była główną organizatorką, a następnie przewodniczącą koła Ligi Kobiet Galicji i Śląska w Myślenicach. Zasiadała także w Zarządzie Naczelnym Ligi.
Gdzie została pochowana Helena Adelman?
Została pochowana w rodzinnym grobowcu Bielaków na Cmentarzu Rakowickim w Krakowie.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Zofia Krawczyk

Nazywam się Zofia Krawczyk i w redakcji krakspot.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Piszę o ludziach związanych z Krakowem: sportowcach, artystach, naukowcach, przedsiębiorcach i społecznikach, których nazwiska zna okolica.

Czytaj również